Door een andere bril

Soms moet je een diep ingesleten oordeel herzien. Nu kan dat plaatsvinden in de vorm van een vrij vlakke constatering dat iets blijkbaar niet zus zit maar zó. Gaat het echter om mensen, dan werkt dat bij mij niet op die manier. Dan is herziening méér. Dan gaat het dieper. Het kan zelfs een soort eerherstel zijn.

Ik was dwalende ten aanzien van een gevierd columnist. Hij brak potjes in het Parool en werd later getransfereerd naar De Volkskrant. Een groter publiek, een aanmerkelijk hoger salaris. Het had wel wat weg van topsport. Alleen vond ik dat deze columnist veel te hoog te paard werd gezet. Overigens was dat niet zijn schuld, hij was in de zalige staat om het zich zonder woorden te laten aanleunen. Neem het hem eens kwalijk. Ik zou, had men mij zo gevierd, hetzelfde hebben gedaan.

Steeds als zijn naam ergens viel of was afgedrukt dacht ik ‘daar is gebakken lucht weer’

Bovendien leek het me een aardige man. Hij had altijd een ontspannen tred als hij met zijn hondje door mijn Amsterdamse straat liep. Bril op zijn haardos geparkeerd. Ik keek er van eenhoog bovenop. Hij keek óók, maar niet naar mij. Hij had adelaarsogen voor alles wat zich om hem heen op straat afspeelde. Zijn tred léék ontspannen, maar was er meer eentje van een roofdier. Bedrieglijk nonchalant. Want hem ontging niets. Maar goed, dat nam ik in die periode niet waar. Wat er aan vruchten neerdaalde op het papier van mijn toenmalige courant, vermocht me niet bovenmatig te boeien. Hoewel ik nog wel mindere columnisten de revue zag passeren in ‘columnistenkrant’ Het Parool. Dus dát was het probleem niet. Het probleem waren de juichende geluiden die om hem heen tot klinken werden gebracht.

Zo zou hij de nieuwe Carmiggelt zijn. Voor mij een bizarre kwalificatie, omdat ik Carmiggelt persoonlijk de reus onder de kortebaan schrijvers vind. Ik vermoedde dan ook platte commercie. Een trucje om meer klanten naar een platform te trekken. Of in dit geval: meer lezers tot een abonnement op die ene krant te verleiden. Een beetje WC-eend of Veronica Inside. Ik vertrouwde het niet. Voor mij is hij ook altijd een schromelijk overschatte schrijver gebleven. Ik besteedde er verder weinig aandacht aan en steeds als zijn naam ergens viel of was afgedrukt dacht ik ‘daar is gebakken lucht weer’.

In de boekenkast van mijn vrouw staan verschillende schrijvers die ik nooit zou kopen, en daarin zit precies het leerelementje

Maar het fenomeen ‘boekenkast van je partner’, veranderde alles. In de boekenkast van mijn vrouw staan verschillende schrijvers die ik nooit zou kopen, en daarin zit precies het leerelementje. Nu ben ik erfelijk belast met een hardnekkige nieuwsgierigheid. Dus uiteindelijk pakte ik zelfs ‘hem’ eruit om er tóch nog maar eens iets van te proberen. Tegen beter weten in.

Maar zoals het Bijbelboek Prediker al leert; voor alle dingen is een tijd. De tijd voor ‘Stadsogen’ was aangebroken. Die bundel opende mijn ogen. Deze bekentenis moet er daarom uit, want anders blijft het me dwarszitten:

Sorry Martin, dit is dan wel postuum, tóch wil ik het zeggen. In mijn oordeel heb ik je tekortgedaan. Ik zie het nu door een heel andere bril.